Έχει τύχει σίγουρα σε πολλούς από εμάς, να νοιώσουμε κάψιμο στο στήθος που συχνά ανεβαίνει ως το λαιμό, μετά από την κατανάλωση κάποιων φαγητών ή μετά από ένα μεγάλο γεύμα. Το κάψιμο αυτό οφείλεται συνήθως στην παλινδρόμηση του οξέος, που φυσιολογικά παράγεται στο στομάχι, προς τον οισοφάγο μας και είναι ένα εξαιρετικά συχνό φαινόμενο.

Ανάμεσα στον οισοφάγο και στο στομάχι υπάρχει μια βαλβίδα [γαστροοισοφαγική βαλβίδα] που ανοίγει όταν τρώμε και κλείνει έπειτα έτσι ώστε το οξύ που παράγει το στομάχι να μην γυρίσει πίσω στον οισοφάγο. Όταν η βαλβίδα δεν δουλεύει καλά, ή όταν δεν είναι στην σωστή της θέση γιατί το στομάχι έχει εισχωρήσει στο θώρακα [διαφραγματοκήλη] το οξύ [αλλά και άλλες ουσίες όπως η χολή] ανεβαίνουν και ερεθίζουν τον οισοφάγο και προκαλούν συμπτώματα όπως κάψιμο ή πόνος.

Όλοι μας μπορεί κατά καιρούς να παρουσιάσουμε καούρες. Πιο συχνά θα εμφανισθούν σε υπέρβαρους, σε αυτούς που τρώνε μεγάλα ή λιπαρά γεύματα, ή καπνίζουν καθώς αυτοί οι παράγοντες είτε χαλαρώνουν την βαλβίδα ή αυξάνουν την ποσότητα του οξέος που παράγεται στο στομάχι.

Οι «καούρες» συνήθως δεν αποτελούν σημαντικό πρόβλημα για την υγεία μας. Όμως, αν εμφανίζονται πιο συχνά από 2-3 φορές την εβδομάδα, μπορεί να πάσχουμε από μια κατάσταση που ονομάζεται γαστροοισοφαγική παλινδρμική νόσος [ΓΟΠΝ] και είναι απαραίτητο να δούμε τον γαστρεντερολόγο μας γιατί χωρίς θεραπεία μπορεί να αναπτυχθούν έλκη στον οισοφάγο [οισοφαγίτιδα] ή και προκαρκινικές αλλοιώσεις [οισοφάγος Barrett’s]. Πέριπου 5% των ασθενών με χρόνιες καούρες έχουν οισοφάγο Barrett’s. Από αυτούς 0.5% ανά έτος θα εμφανίσει καρκίνο οισοφάγου.

Επειδή φαρμακευτικά δεν μπορούμε να διορθώσουμε την βαλβίδα ή την διαφραγματοκήλη, οι ασθενείς με γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση λαμβάνουν  φάρμακα που σταματάνε την παραγωγή οξέος από το στομάχι και έτσι εξαλείφονται τα συμπτώματά τους. Στο πιο συνηθισμένο όμως σενάριο, οι ασθενείς μόλις διακόψουν την αγωγή τους υποτροπιάζουν, δηλαδή ξεκινά πάλι το κάψιμο ή ο πόνος. Εδώ μπαίνει το ερώτημα: μπορούμε να παίρνουμε συνέχεια τα φάρμακα που σταματούν την παραγωγή οξέος από το στομάχι?

Τελευταίες μελέτες δείχνουν πως η χρόνια λήψη αυτών των φαρμάκων δεν είναι τόσο ασφαλής καθώς μπορεί να προκαλέσει οστεοπόρωση, μικροβιακές λοιμώξεις, πνευμονίες και πιθανά καρδιαγγειακά συμβάματα.

Για τον λόγο αυτό και ιδίως σε νέους ασθενείς ή σε ασθενείς με οισοφάγο Barrett’s προτείνεται η αποκατάσταση του μηχανικού προβλήματος που προκαλεί την παλινδρόμηση. Η αποκατάσταση μπορεί να γίνει είτε χειρουργικά [λαπαροσκοπική θολοπλαστική] είτε ενδοσκοπικά [GERDX method] αν δεν υπάρχει διαφραγματοκήλη.

Η ενδοσκοπική μέθοδος αφορά την τοποθέτηση ραμμάτων ολικού πάχους με σκοπό την σύγκλειση της χαλαρής γαστροοισοφαγικής βαλβίδας. Η επέμβαση γίνεται δια του στόματος με ειδικό ενδοσκόπιο, χωρίς τομές. Ο ασθενής λαμβάνει γενική αναισθησία, η όλη επέμβαση διαρκεί λιγότερο από μία ώρα και ο ασθενής εξέρχεται την επόμενη ημέρα.

Οι πρώτες μελέτες έχουν δείξει εξαιρετικά αποτελέσματα καθώς

  • το 70 % των ασθενών 1 χρόνο μετά την επέμβαση, δεν χρειάζεται να λαμβάνει καθόλου αγωγή για την αποφυγή των παλινδρομικών συμπτωμάτων
  • οι επιπλοκές που έχουν περιγραφεί είναι ελάχιστες και ήπιες
  • το 70% των ασθενών συνεχίζει χωρίς την λήψη φαρμάκων 5 έτη μετά την επέμβαση
  • το 75% των ασθενών αναφέρει μεγάλη βελτίωση στην ποιότητα της ζωής του και εξάλειψη των συμπτωμάτων της παλινδρόμησης

gastrooisofagiki-palindromisi-therapeia

Στην εικόνα βλέπουμε το ειδικό ενδοσκόπιο με την βοήθεια του οποίου γίνεται η διόρθωση της γαστροοισοφαγικής βαλβίδας.

Συμπερασματικά λοιπόν θα λέγαμε πως σε ασθενείς με συμπτώματα που υποτροπιάζουν μετά την παύση της θεραπείας για παλινδρομική νόσο [και που δεν έχουν διαφραγματοκήλη], η ενδοσκοπική μέθοδος GERDX προσφέρει ένα αρκετά αποτελεσματικό και ασφαλή τρόπο λύσης του προβλήματος της παλινδρόμησης και το σημαντικότερο, χωρίς τομές και με ελάχιστες επιπλοκές.